تبلیغات
زندگی نامه بزرگان اسلام(پیامبران) - حضرت آدم (ع)
خدایم را دوست دارم چون وفادارترین است

پیدایش آدم(ع)(1)

داستان آفرینش آدم(ع) با گفتگوى میان خدا و فرشتگان آغاز مى‏شود. خداى سبحان فرشتگان را آگاه مى‏سازد كه وى در زمین جانشینى قرار خواهد داد كه آدم و فرزندان اویند و آنان را در زمین توانمند ساخته و صاحب قدرت قرار مى‏دهد،

 ولى فرشتگان از این خبر شگفت زده شدند [و با خود گفتند:] كسى كه جانشین خدا در زمین او خواهد شد، هرگز نمى‏تواند عالمى برپا سازد كه از نظر پاكى و رحمت برابر با ملكوت آسمان باشد، چه این‏كه خداوند پیش از آدم انسان‏هایى را آفریده بود و آنان در زمین به فساد و تباهى پرداختند. فرشتگان به خداى خود چنین عرضه داشتند: آیا در زمین انسانى را قرار مى‏دهى كه با گناه و معصیت در آن، فساد كند و به خونریزى بپردازد، در حالى كه ما آن گونه كه در شأن توست تو را منزّه دانسته و به شكرانه‏ات تو را مدح و ستایش مى‏كنیم! فرشتگان بدین جهت این سخن را به خداى خویش عرض كردند كه خویشتن را برتر از آفریده‏اى مى‏دانستند كه قرار بود جانشین قرار گیرد و خود را به جانشینى در زمین سزاوارتر از او مى‏پنداشتند، اما خداى متعال با اسرار غیبى كه بر آنان پوشیده بود و حكمتى كه خاص آفرینش آدم(ع) بود، بدانان پاسخ داد كه، خداى س

بحان چیزى را مى‏داند كه آنان از آن آگاهى ندارند:

<وَإِذ قالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ إِنِّى جاعِلٌ فِى الأَرضِ خَلِیفَةً قالُوا أتَجْعَلُ فِیها مَنْ یُفْسِدُ فِیها وَیَسْفِكُ الدِّماءَ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ قالَ إِنِّى أعْلَمُ ما لاتَعْلَمُونَ».(2)

جایگاه و مقام حضرت آدم(ع)

پس از آن كه خداوند، حضرت آدم(ع) را آفرید نام اشیاء و حقایق و خواص آنها را بدو آموخت تا در زمین توان یافته و به نحوى بایسته از آنها بهره‏مند گردد.

از طرفى خداى سبحان اراده فرموده كه عیناً به فرشتگان بنمایاند این آفریده جدیدى كه به دیده حقارت بدان مى‏نگریستند، داراى دانش و شناختى برتر ازآنان است و به همین دلیل از آنان خواست كه اگر به گمان خود راست مى‏گویند و به جانشینى در زمین از آدم سزاوارترند نام اشیاء و خاصیّت آنها را برایش بازگو كنند. ولى فرشتگان از پاسخ درمانده و با عذر و پوزش، خداى خویش را مخاطب قرار دادند: <خدایا ما تو را آن گونه كه سزاوارى منزّه مى‏دانیم و بر اراده تو معترض نیستیم، چرا كه ما از علم و دانش جز آنچه به ما بخشیده‏اى بهره‏اى نداریم و تو از هر چیز آگاهى و كارهایت براساس حكمت است.»

خداى متعال از آدم(ع) مى‏خواهد كه آموزگارِ فرشتگان باشد و بدو مى‏فرماید: <اى‏آدم، فرشتگان را به آنچه از آنان پرسیدم آگاه ساز.» آدم(ع) پاسخ مى‏دهد و [بدین‏گونه‏] برترى خویش را بر آنان به منصّه ظهور مى‏رساند، این‏جاست كه خداوند فرشتگان را مورد خطاب قرار مى‏دهد: <آیا به شما نگفتم من به آنچه در آسمان‏ها و زمین بوده و دیگران به آن واقف نیستند و آنچه را بر زبان مى‏آورید و در درون خویش نهان مى‏سازید، آگاهى دارم.»

وَعَلَّمَ آدَمَ الأَسْماءَ(3) كُلَّها ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلى‏ المَلائِكَةِ فَقالَ أَنبِئُونِى بِأَسْماءِ هؤلاءِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِینَ* قالُوا سُبْحانَكَ لا عِلْمَ لَنا إِلَّا ما عَلَّمْتَنا إِنَّكَ أنتَ العَلِیمُ الحَكِیمُ* قالَ یاآدَمُ أَنبِئْهُمْ بِأَسْمائِهِمْ فَلَمّا أَنْبَأَهُمْ بِأَسْمائِهِمْ قالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكُمْ إِنِّى أَعْلَمُ غَیْبَ السَّمواتِ وَالأَرضِ وَأَعْلَمُ ما تُبْدُونَ وَما كُنتُمْ تَكْتُمُونَ؛(4)

و همه نام‏ها را به آدم آموخت و سپس آنها را به فرشتگان عرضه كرده و فرمود: اگر راست مى‏گویید نام‏هاى اینان را به من بگویید، عرض كردند: خدایا تو منزّهى، ما از دانش، جز آنچه كه به ما آموخته‏اى بى‏بهره‏ایم، به‏راستى تو داناى حكیم هستى فرمود: اى‏آدم [اكنون‏] آنها را بر نام‏هاى خودشان آگاه ساز. وقتى آنها را برنام‏هایشان آگاه ساخت، فرمود: آیا به شما [فرشتگان‏] نگفتم من به غیب آسمان‏ها و زمین و آنچه آشكارا مى‏گویید و آنچه را نهان مى‏دارید، آگاهم».

تجلیل از آدم(ع)

قرآن، ما را از ماده‏اى كه خداوند آدم(ع) را از آن آفرید آگاه مى‏سازد.

إِذ قالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ إِنِّى خالِقٌ بَشَراً مِنْ طِینٍ؛(5) و آن‏گاه كه خدایت به فرشتگان فرمود: من انسانى را از گِل خواهم آفرید.

وَلَقَدْ خَلَقْنا الإِنْسانَ مِنْ صَلْصالٍ(6) مِنْ حَمَاً مَسْنُونٍ؛(7) به تحقیق ما انسان را از گل خشكیده و ته نشین شده آفریدیم.

خَلَقَ الإِنْسانَ مِنْ صَلْصالٍ كَالْفَخّارِ؛ انسان را از گل خشكیده‏اى، چون سفال آفرید.

خداوند آدم(ع) را از گِل سیاه به شكل انسان آراست، تا به گونه‏اى خشك شد كه اگر در آن دمیده مى‏شد از آن نوعى صدا به گوش مى‏رسید و آن را دگرگونى و تغییر و تبدیل داد و سپس از روح خویش در آن دمید، و انسانى گشت داراى گوشت و خون و عصب كه با اراده حركت مى‏كرد و مى‏اندیشید.

پس از آن خداوند به فرشتگان دستور داد تا از آدم(ع) تجلیل به عمل آورند و بر او سجده احترام نمایند، نه سجده عبادت، چه این‏كه خداوند كسى را به پرستش غیر خود دستور نمى‏دهد.

وَإِذ قالَ رَبُّكَ لِلْملائِكَةِ إِنِّى خالِقٌ بَشَراً مِنْ صَلْصالٍ مِنْ حَمَأٍ مَسْنُونٍ* فَإِذا سَوَّیْتُهُ وَنَفَخْتُ فِیهِ مِنْ رُوحِى فَقَعُوا لَهُ ساجِدِینَ؛(8)

و آن‏گاه كه پروردگارت به فرشتگان فرمود: من از گلِ خشكیده و ته نشین شده انسانى را آفریدم و آن‏گاه او را آراستم و از روح خود در آن دمیدم بر او سجده نمایید.

خداوند در این آیه شریفه نسبت به حضرت آدم(ع) سه گونه تجلیل فرموده است:

نخست: او را به دست [قدرت‏] خویش آفرید؛

دوّم: از روح خود در آن دمید؛

سوم: فرشتگان را به سجده بر او دستور داد.

سجده فرشتگان و سرپیچى شیطان

همه فرشتگان - براى امتثال امر خداوند -بر آدم(ع) سجده كردند، مگر شیطان كه از سرِ عناد و تكبّر، از سجده كردن سرباز زد. خداوند سببِ سجده نكردن او را مى‏دانست. با این همه، علت را از او جویا شد. ابلیس برترى خود را بر آدم و این كه وى از آتش و آدم از گل آفریده شده است عنوان كرد. به نظر ابلیس، آتش برتر از گِل بود و بدین‏سان فوق‏العاده تكبّر ورزید. در این هنگام خداى سبحان او را ازبهشت راند و به دلیل تكبرش، وى را پیوسته تا روز قیامت مورد لعنت خویش قرار داد:

فَسَجَدَ(9) الملائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ* إِلّا إِبْلِیسَ أَبى‏ أَنْ یَكُونَ مَعَ السّاجِدِینَ* قالَ یا إِبْلِیسُ(10) ما لَكَ أَلّا تَكُونَ مَعَ السّاجِدِینَ * قالَ لَمْ أَكُنْ لِأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِنْ(11) صَلْصالٍ مِنْ حَمَأٍ مَسْنُونٍ* قالَ فَاخْرُجْ مِنْها فَإِنَّكَ رَجِیمٌ* وَإِنَّ عَلَیْكَ اللعْنَةَ إِلى‏ یَوْمِ الدِّینِ؛(12)

همه فرشتگان جز شیطان سجده كردند، او تكبر ورزید و در زمره كافران در آمد. خداوند فرمود: اى ابلیس، چه چیز باعث شد بر چیزى كه به دست [قدرت‏] خود آفریدم سجده نكنى، تكبّر ورزیدى یا خودت را برتر دانستى، عرض كرد: من از او بهترم؛ چه این كه مرا از آتش و او را از گِل آفریدى. خداوند فرمود: پس از بهشت بیرون رو؛ زیرا تو رانده شده‏اى و تا قیامت مورد لعن و نفرین من خواهى بود.



نگارش در تاریخ چهارشنبه 26 مرداد 1390 توسط سامیار فروتن | نظرات ()
درباره وبلاگ
موضوعات
آخرین مطالب
جستجو
آرشیو مطالب
نویسندگان
صفحات جانبی
پیوند های روزانه
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :


موبایل

فال حافظ

دانلود

خرید اینترنتی


WeblogSkin